Duurzame inzetbaarheid

Om ook naar de toekomst toe over voldoende personeel te kunnen beschikken gaan steeds meer bedrijven en instellingen aandacht schenken aan duurzame inzetbaarheid van hun medewerkers. Vanuit de overheid en sociale partners worden diverse initiatieven ontplooid om de duurzame inzetbaarheid van mensen te versterken. Hierbij is de scope niet alleen gericht op het langer in het arbeidsproces houden van oudere medewerkers. Ook het gezond en veilig werken van andere categorieën medewerkers wordt in toenemende mate vanuit dit vraagstuk bezien. Hieronder volgen enkele voorbeelden van onderzoeken die we op dit gebied hebben gedaan.


Geldzorgen los je samen op

In opdracht van CNV Geldzorg (een zelfstandig onderdeel van CNV Vakmensen) hebben wij een onderzoek onder werknemers uitgevoerd betreffende het project Geldzorg in de Metalektro. Het doel van dit project is om gevoelige thema’s bespreekbaar te maken op de werkvloer. CNV Geldzorg adviseert werkgevers (HR managers, chefs en andere leidinggevenden) om geldzorgen bij werknemers bespreekbaar te maken en te voorkomen. Want op financiële problemen rust nog steeds een taboe omdat de werknemer zijn financiële problemen als persoonlijk falen ervaart. Daarnaast ondersteunt CNV Geldzorg werknemers bij het financieel zelfredzaam worden; om hun financiën op orde te brengen en te houden.

Stimuleren duurzame inzetbaarheid bij lager opgeleiden

Werkgevers en werknemers hebben een gezamenlijk belang en verantwoordelijkheid voor de duurzame inzetbaarheid van werknemers. In de praktijk is het echter lastig gebleken om lager opgeleide werknemers hiervoor te mobiliseren. Om verdiepend inzicht te krijgen in de vraag hoe dit type medewerkers geprikkeld kan worden om actief aan de slag gaan met de eigen duurzame inzetbaarheid, laat het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid een experiment uitvoeren. Negen bedrijven met in totaal 36 teams van managers en medewerkers nemen daaraan deel. Gedurende het experiment worden ‘instrumenten’ ingezet zoals persoonlijke gesprekken met medewerkers, Tiptrack en Motivational Interviewing. Bureau Bartels heeft de resultaten en effecten van dit experiment in kaart gebracht.

Versterken financieel inzicht werknemers

Inzicht in de eigen financiële situatie is allereerst van groot belang voor werknemers, maar kan ook voor werkgevers relevant zijn. Zo stelt een goed financieel inzicht werknemers in staat om bewuste keuzes te maken rondom life-events of hun werk die van invloed zijn op hun (toekomstige) inkomen en/of pensioen. Anderzijds kunnen problematische schulden van werknemers resulteren in verzuim, uitval of in beslaglegging op loon. We zien dan ook een trend waarbij sociale partners initiatieven op dit terrein ontplooien. Een goed voorbeeld daarvan is de pilot ‘Financieel Inzicht’ die met ondersteuning van het APG uitgerold is (en wordt) in sectoren zoals de energiebranche, provincies, waterschappen en universiteiten. Bureau Bartels heeft onderzoek gedaan naar de resultaten van deze pilots.

Bundeling inkoop diensten duurzame inzetbaarheid

Het belang van duurzame inzetbaarheid van werknemers wordt steeds meer onderkend. Zo kopen werkgevers diensten in om de gezondheid, vitaliteit, loopbaanontwikkeling en mobiliteit van hun werknemers te versterken. In verschillende sectoren worden initiatieven ontplooid om tot een gezamenlijke inkoop van dergelijke diensten te komen. Naast kostenvoordelen kan dit namelijk ook in positieve zin bijdragen aan de kwaliteit van deze diensten. In opdracht van de werkgeversorganisatie WENB/WWb hebben we bij haar achterban – grondstoffen-, energie-, water-, kabel- en telecombedrijven – het draagvlak en de mogelijkheden voor een gezamenlijke inkoop van dit type diensten getoetst.


Veilig en gezond werken in cao’s

In het beleid rondom gezond en veilig werken heeft zich in de afgelopen periode een fundamentele wijziging voorgedaan. Kern daarvan is dat de verantwoordelijkheid hiervoor steeds meer bij werkgevers en werknemers is komen te liggen. Daartoe is de overheid in toenemende mate doelvoorschriften gaan hanteren. Sociale partners kunnen onderling afspraken maken over de maatregelen die getroffen gaan worden om hieraan te voldoen. De cao is een belangrijk instrument dat voor een dergelijke vorm van ‘zelfregulering’ ingezet kan worden. Immers, in een cao kunnen sociale partners ook afspraken maken over gezond en veilig werken. Daarom wilde het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid inzicht krijgen in de motieven van sociale partners om afspraken over preventie en ziekteverzuim al dan niet op te nemen in hun cao’s. Dat gold ook voor de vraag in hoeverre dergelijke afspraken doorwerken naar de werkvloer. Bureau Bartels heeft hiervoor onderzoek verricht waarbij circa 100 belangrijke cao’s op deze punten ‘tegen het licht gehouden’ zijn.