Voorbeelden van onderzoeken op dit kennisgebied

Evaluatie Nederlands Centrum Jeugdgezondheid

In 2010 hebben ActiZ en GGD GHOR Nederland het initiatief genomen om de Stichting Nederlands Centrum Jeugdgezondheid (NCJ) op te richten. Bij het NCJ zijn ook beroepsverenigingen van jeugdartsen, verpleegkundigen en verzorgenden en doktersassistenten betrokken. Het NCJ fungeert als kennis- en innovatiecentrum voor de jeugdgezondheidszorg in Nederland. Hiervoor ontvangt het NCJ instellingssubsidie van het ministerie van VWS. Mede gezien het feit dat het NCJ inmiddels ruim 5 jaar bestaat heeft de minister van VWS een externe evaluatie aan de Tweede Kamer toegezegd. Bureau Bartels heeft deze evaluatie van het NCJ uitgevoerd. Daarbij is aandacht besteed aan de inhoud, uitvoering en effectiviteit van de activiteiten van het NCJ. In het verlengde daarvan zijn ook bouwstenen voor de toekomst van het NCJ aangedragen.

Werken als EVV-er in de ouderenzorg

In de sector Verpleging, Verzorging en Thuiszorg vervult de Eerst Verantwoordelijk Verzorgende (EVV-er) een spilfunctie daar waar het gaat om het koppelen van de zorgvraag van cliënten aan het zorgaanbod. De EVV-er voert op dit punt niet alleen uitvoerende maar ook coördinerende taken uit. Voor het sectorfonds A&O VVT hebben we een onderzoek uitgevoerd naar het functioneren van EVV-ers in de VVT-sector. Dit naar aanleiding van signalen die sociale partners vanuit het veld kregen dat er sprake zou zijn van overvraging van dit type medewerkers. Het doel van de verkenning was te kijken of hiervan sprake was en – zo ja – welke oplossingen aangedragen konden worden om dit probleem te verminderen.

Arbeidsmarkt Zorg en Welzijn

RegioPlus werken zestien regionale werkgeversorganisaties samen op het gebied van de arbeidsmarkt voor de Zorg en Welzijn & Maatschappelijke Dienstverlening, Jeugdzorg en Kinderopvang. Als landelijk platform faciliteert de stichting RegioPlus de regionale activiteiten van deze organisaties en het netwerk dat zij samen vormen. Voor de periode 2012-2015 heeft RegioPlus, samen met de aangesloten regionale werkgeversorganisaties, het strategisch arbeidsmarktbeleid vastgelegd in het programma ‘De Weg Naar Balans 2012-2015’. Voor de uitvoering van dit programma heeft het ministerie van VWS een bijdrage van 30 miljoen euro ter beschikking gesteld. Om zicht te krijgen op de voortgang en resultaten van dit programma hebben we in samenwerking met RegioPlus een monitoring- en evaluatiesystematiek ontwikkeld. Deze systematiek bestaat uit meerdere metingen in de tijd. Vanaf 2013 voeren we jaarlijks een voortgangsmeting uit.

Proeftuinen in de Zorg en Welzijn, Jeugdzorg & Kinderopvang

Waar in de Zorg en Welzijn, Jeugdzorg & Kinderopvang (WJK) tot voor kort nog sprake was van personeelstekorten is inmiddels een omslag gemaakt naar een situatie met uitstroom van personeel. Het in balans brengen van vraag en aanbod op de arbeidsmarkt in deze sector vormt dan ook een grote uitdaging. Daartoe worden er initiatieven op het gebied van arbeidsmobiliteit ontplooid. Een goed voorbeeld daarvan is het project ‘Mobiliteit tussen Zorg en WJK’ dat door FCB en RegioPlus in uitvoering is genomen en financieel ondersteund wordt door het ministerie van VWS. In dit project staat een vijftal regionale proeftuinen centraal waarin innovatieve activiteiten worden ontplooid op het gebied van arbeidsmobiliteit. In opdracht van de Stuurgroep van dit project hebben we een evaluatie van deze proeftuinen uitgevoerd.

Preventiekracht

ZonMw heeft in opdracht van het ministerie van VWS het programma ‘PreventieKracht Thuiszorg’ ontwikkeld en uitgevoerd. Doel van dit programma was om een bijdrage te leveren aan een kwalitatief hoogwaardige uitvoering van preventie en daarmee aan het bevorderen van de volksgezondheid. Daartoe heeft ZonMw subsidierondes georganiseerd waarvoor (consortia met) thuiszorgorganisaties een aanvraag konden indienen voor hun preventieprogramma’s. Ook zijn activiteiten ontplooid zoals de scholing van thuiszorgmedewerkers en de coaching van thuiszorgorganisaties bij de uitvoering van hun preventieactiviteiten. Op verzoek van ZonMw heeft Bureau Bartels het programma ‘PreventieKracht Thuiszorg’ geëvalueerd. Daarbij hebben we niet alleen aandacht besteed aan de uitvoering en resultaten van dit programma maar ook bredere lessen voor dit type programma’s.

Stimuleringsregelingen W&MD, Jeugdzorg en Kinderopvang

FCB is het O&O-fonds voor de sectoren Welzijn & Maatschappelijke Dienstverlening (W&MD), Jeugdzorg en Kinderopvang. Kerntaak van FCB is het ‘stimuleren en ondersteunen van de ontwikkeling van het werk’ in deze sectoren. Om hier invulling aan te geven zet FCB onder andere stimuleringsregelingen in en ondersteunt zij enkele proeftuinen. Per cao is geregeld dat werkgevers – via een loonsomheffing – bijdragen aan het fonds FCB. Uit dit fonds worden niet alleen FCB als organisatie maar ook stimuleringsregelingen en proeftuinen (mede)gefinancierd. Ter voorbereiding op de nieuwe cao bestond er bij FCB behoefte aan een evaluatie van de stimuleringsregelingen en proeftuinen die in de afgelopen periode geïnitieerd zijn. FCB heeft Bureau Bartels verzocht om deze evaluatie uit te voeren.

Arbeidsmarkt experimenten Jeugdzorg

De jeugdzorg is volop in beweging. Door de omvangrijke stelselwijzigingen en bezuinigingen verandert de sector in hoog tempo. Zo is vanaf 1 januari 2015 het nieuwe jeugdstelsel in werking getreden waarmee de gehele jeugdzorg onder verantwoordelijkheid van de gemeente is gekomen. Naast inhoudelijke vernieuwingen in de dienstverlening zal naar verwachting het aantal medewerkers in de jeugdzorg in de periode tot 2017 met ongeveer een kwart krimpen. Vanuit de sociale partners worden dan ook initiatieven ontplooid om werkgevers en werknemers te ondersteunen bij de gevolgen van bovenstaande ontwikkelingen. Een goed voorbeeld hiervan is het sectorplan dat door het ministerie van SZW gehonoreerd is. Vanuit dit plan is recentelijk een drietal experimenten in de Jeugdzorg goedgekeurd. In opdracht van FCB hebben we het verloop, de resultaten en leerervaringen van deze experimenten in kaart gebracht.

Participatie onder druk

De sector Welzijn & Maatschappelijke Dienstverlening bevindt zich in een fase van grote veranderingen. In opdracht van de MOgroep heeft Bureau Bartels een onderzoek uitgevoerd naar de personele gevolgen van gemeentelijke bezuinigingen waarmee de sector geconfronteerd wordt. Ook is onderzocht wat dit betekent voor de transities waarmee ook de W&MD-sector te maken zal krijgen, zoals de overheveling van de AWBZ-begeleiding naar de Wmo, de decentralisatie van de Jeugdzorg en de Wet Werken naar Vermogen (die inmiddels is omgedoopt tot de Participatiewet).

Evaluatie nieuwe instrumenten Arbocatalogus in de gehandicaptenzorg

De sector gehandicaptenzorg heeft sinds enkele jaren een zogenoemde Arbocatalogus. In de catalogus ‘Profijt van Arbobeleid’ hebben de sociale partners afspraken gemaakt over fysieke belasting en agressie & geweld, bedrijfshulpverlening (BHV), biologische agentia en werkdruk & werkplezier. Onderzoek is gedaan naar het gebruik en de effecten van de nieuwe instrumenten op deze thema’s.

Nanotechnologie in de food en health: evaluatie van het Nano4Vitality-programma

Evaluatie van een programma in Oost-Nederland waarmee beoogd wordt om nieuwe toepassingen van nanotechnologie in de voeding en de gezondheidszorg te bevorderen. Vanuit dit N4V-programma zijn twaalf samenwerkingsprojecten tussen bedrijven en kennisinstellingen gesubsidieerd.

Wmo-monitor Welzijn en Maatschappelijke Dienstverlening

Op twee meetmomenten is het effect van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) op de arbeidsmarkt in de sector Welzijn en Maatschappelijke Dienstverlening gemeten.

Scholing in het peuterspeelzaalwerk

De wet Ontwikkelingskansen door Kwaliteit en Educatie (OKE) regelt de harmonisatie van (kwaliteits)regels voor peuterspeelzalen met die van de kinderopvang. In dit onderzoek is gemeten welke scholingsbehoefte in het peuterspeelzaalwerk deze harmonisatie tot gevolg heeft.

Innovaties in dienstverlening via ICT-toepassingen

Voor de provincie Overijssel hebben we het programma ICT-Diensteninnovatie Overijssel 2008-2012 geëvalueerd. Vanuit dit programma worden vernieuwende ICT-projecten op het publieke domein – waaronder ook op het snijvlak van zorg, wonen en welzijn – gesubsidieerd.

Zorg en welzijn

Zelfs in economisch mindere tijden is de zorg een belangrijke groeisector en een motor voor innovaties. Demografische ontwikkelingen brengen echter wel een aantal maatschappelijke vraagstukken met zich mee, zoals de sterke groei van de zorgvraag, de betaalbaarheid van de zorg, de efficiency van de zorgverlening en de toenemende druk op de arbeidsmarkt. Onder invloed van o.a. bezuinigingen, de Wmo en de introductie van Welzijn Nieuwe Stijl ondergaat het welzijnswerk grote veranderingen. Deze veranderingen hebben niet alleen invloed op het volume aan arbeid, maar ook op de competenties waarover medewerkers in deze sector dienen te beschikken. Bureau Bartels is al langere tijd actief met onderzoek in de zorg en welzijn. Hieronder vindt u een aantal voorbeelden hiervan.

Gepubliceerde rapporten en artikelen

MOgroep Participatie onder druk

Proeftuin 'Van kinderopvang naar zorg'

Mobiliteit in Zorg en Welzijn Groningen en Drenthe

Regionale proeftuin Twente

Regionale proeftuin Zorg en Welzijn 'Mobiliteit in Zeeland'

Proeftuin 'Bewegen van welzijn naar zorg'